ب
ب

yaniq yurdiar istratejiyasi , eynuddölə , ingiltərəlilər və xuzistanin abadanliği

Çar Rusiyası və Böyük Britaniya iki böyük imperiyanın 19-cu əsrdə Asiya riqabətləri, İranın vasitəsiz müstəmləkəliyinə gətirib çıxarmamasına baxmayaraq ona bərpa olunmaz ziyanlar əndirdi ...

Dr.Rza Reis Tusi

 

Çar Rusiyası və Böyük Britaniya iki böyük imperiyanın 19-cu əsrdə Asiya riqabətləri, İranın vasitəsiz müstəmləkəliyinə gətirib çıxarmamasına baxmayaraq ona bərpa olunmaz ziyanlar əndirdi . Britaniyanın Hindustan müstəmləkələrinin genişlənməsi ardınca , Çar Rusiya, İranın şimalından əhəmmiyyətli hissələri , bəzən Britaniyanın yerli məmurlarının diplomatik əməkdaşlığı ilə , öz imperiyasına əlavə elədi . 19-cu əsrin son 2 on illiyində bu iki imperiya müstəmləkəçilik rəqabətlərinin arasında siyasi tarazlığda , İran zimni olaraq , Hindustan və Rusiya arasında ayırıcı ölkə kimi tanındı , amma indi sırayla şimalda və cənubda İranın qonuşusu olan hər iki qudrət, güman ki gələcaq fürsətlərdən faydalanmaq umidilə , İranın şimal və cənubunda ciddi nufuz yeritməyə əl vururdular . bu nufuz yeritmək  bir həddə idi ki kəskin şəkildə bu reqyonların taleyın təsiri altında qərar verirdi .

   Çər Rusiyası Şimali hissəni təhlükəli eləməklə orada ziraətin qarşısın almağa və imkan qədər oranı sahillərdə boşaldmağa cəhd eliyirdi , Ta, nəticədə əlverişli şərait yaranan zaman bu reqyonları əlavə eləməyə zəmin yaratsın . İngiltərə cənub – qərb və cənub – şərq reqyonları , xususilə Fars Körfəzi , Xuzistan və Sistanı , özünün xususi nufuz hövzəsi tanıyırdı və bu reqyonlarda heç abadanlıq planı , məgər o ölkənin tam kontorolu ilə həyata keçirilə bilməz idi .

İki qudrətin rəqabətləri nə fəqət bu reqyonların inkişafının qarşısın aldı bəlkə faktiki olaraq onların viranlığına səbəb oldu , belənçi siyasətin icrası 20-ci əsrin birinci on illiyində bu reqyonları (yanıq yurdlara) çevirdi . aşağıda gələn yazı bu siyasətin Xuzistanda nə tövr həyata keçirilməsin göstərir .

شناسه مطلب : 247|
نظرات بینندگان
غیر قابل انتشار : 0
انتشار یافته : 0
نظر شما
نام: *
 
ایمیل :
 
نظر شما: *
 

تماس با ما : 38-22604037(9821+) Info@iichs.org
کليه حقوق اين سايت متعلق به موسسه مطالعات تاريخ معاصر ايران مي باشد.
درج مطالب در سايت لزوماً به معني تاييد آن نيست.
استفاده از منابع اين سايت با ذکر ماخذ مجاز است.